swietokrzyskie.org.pl - serwis dla turystów

Kugiel – świętokrzyska baba ziemniaczana

Wpisany przez Joanna Furmanek piątek, 30 sierpnia 2013 15:10

W słownikach kugiel funkcjonuje jako "żydowskie ciasto świąteczne", więc ta potrawa pojawiła się w moich stronach najprawdopodobniej za sprawą kuchni żydowskiej. Kugiel robiono z tartych ziemniaków, mąki i jaj, często z dodatkiem mięsa.

We wspomnieniach moich informatorów mięso to najczęściej żeberka wieprzowe, ale w chłopskich domach – dodawano je tylko od święta. Na co dzień musiała wystarczyć uboższa wersja – z samych ziemniaków, mąki i jaj (ewentualnie z dodatkiem wędzonego boczku lub słoniny).

Ja postanowiłam przygotować kugiel, jaki znam jedynie z opowiadań. Taką potrawę pamiętają starsi ludzie z moich okolic jako tę, którą spożywało się raczej zimą (w okresie świąt Bożego Narodzenia) lub wczesną wiosną (Wielkanoc). Wtedy chętnie wykorzystywało zapasy – ziemniaki pozostawione w „dole”. Takie ziemniaki były już mniej soczyste i – w przeciwieństwie do młodych ziemniaków – idealnie nadawały się na taką potrawę.

Trzeba pamiętać, że w wiejskich zagrodach panowała bieda, szczególnie zimą, kiedy nie można było wyżywić rodziny tym, co przyniosło się z pola. Dlatego takie potrawy, jak kugiel były bardzo popularne. Robiło się je w dużych garnkach i długo zapiekało w piecach chlebowych.

U mnie – wersja uproszczona (głownie z powodu braku pieca chlebowego). Niewielka foremka (tzw. keksówka) i zwykły, elektryczny piekarnik. Ale zapewniam – wyszło rewelacyjnie!

Składniki:

- ok. 1 kg ziemniaków
- 2 jajka
- 3 łyżki mąki pszennej
- 2 cebule
- 300 g boczku wędzonego
- sól, pieprz, majeranek

• Należy pamiętać, by jak najlepiej odcisnąć ziemniaki z wody. W tym celu można użyć bardzo drobnego sitka, lub po prostu gazy.
• Można podać kugiel z sosem, surówką, sałatką, jako danie samodzielne lub jako dodatek. Ja przygotowałam do mojego kugla sos grzybowy (z suszonych grzybów i pieczarek), z dodatkiem gęstej śmietany i solidnie potraktowałam natką pietruszki.

Źródło:
Gospoda Potłuczonej Literatki